Gareth Evans

Gareth Evans 
Sylfaenydd, Lumishore 
MEng Peirianneg Electronig a Thrydanol
Dosbarth 2000

Beth gwnaeth eich denu i Abertawe ar gyfer eich gradd? 

Rydw i bob amser wedi dwlu ar Abertawe. Rydw i'n dod o Abertawe yn wreiddiol ond cefais fy magu yng Nghastell-nedd ac roeddwn i eisiau dychwelyd i'r ddinas fawr, fel roedden ni'n ei galw hi. Roeddwn i'n mwynhau syrffio a bod yn yr awyr agored. Pan ddechreuais edrych ar bosibiliadau o ran ble i fynd i'r brifysgol, gwelais fod gan Brifysgol Abertawe adran beirianneg dda. Roeddwn i eisiau astudio Peirianneg, felly roedd yn addas iawn i mi ac yn fy ngalluogi i barhau i fwynhau'r holl weithgareddau awyr agored roeddwn i wedi bod yn eu gwneud erioed. 

Es i i un o ddiwrnodau agored Prifysgol Abertawe, ac roeddwn i'n hoffi'r ffaith bod tipyn o elfennau ymarferol yn rhan o'r cwrs. Roedd cyfleuster labordy da iawn yno, a'r Athro Tim Davis oedd yn gyfrifol amdano ar y pryd. Roedd yn waith ymarferol ar gyfer y byd go iawn, gan wneud byrddau cylched printiedig ar gyfer unrhyw brosiect gwreiddiol y byddech chi'n ei greu.  

Symudais i Bentref Myfyrwyr Hendrefoelan yn y flwyddyn gyntaf. Nid oedd y ffaith bod fy nhad-cu a fy mam-gu yn byw dau funud i ffwrdd wedi dylanwadu ar fy mhenderfyniad o gwbl, ond roedden nhw'n gallu fy helpu gyda fy ngolch ac roeddwn yn gallu cael cinio dydd Sul!

Pan oeddech chi'n Abertawe, a oedd unrhyw brosiectau neu ddarlithwyr penodol wedi creu argraff dda arnoch yn ystod eich amser yno? 

Un enw rydw i eisoes wedi'i grybwyll yw'r Athro Tim Davis. Darlithydd arall a gafodd ddylanwad enfawr ar yr hyn a wnes i ar ôl graddio oedd yr Athro Ken Board. Yn y flwyddyn gyntaf, roedd cyfle i rai myfyrwyr gyflwyno cais i astudio yn America yn ystod eu hail flwyddyn, ac roedd hwn yn rhywbeth pwysig iawn. Codais fy llaw. Gwnaeth cyd-fyfyriwr a oedd yn eistedd ar fy mhwys godi ei law hefyd. Roeddwn i'n synnu mai dim ond y ddau ohonom a oedd wedi codi ein dwylo, ac felly, er mawr siom i fy mam, aethon ni i astudio yn Union College ym mhen uchaf talaith Efrog Newydd yn ystod ein hail flwyddyn. 

Roedd yn agoriad llygaid i ni. Roedd y dull addysgu ychydig yn wahanol. Ar ddiwedd pob wythnos, roedden ni'n cael prawf ar y cynnwys roedden ni wedi'i ddysgu yn ystod yr wythnos honno. Roeddwn i'n ei gasáu ar y pryd. Fodd bynnag, ar ôl dychwelyd o America, roeddwn i'n teimlo ein bod ni ar y blaen o ran yr hyn roedden ni wedi'i ddysgu yn ystod yr ail flwyddyn dramor. Roedd y profion cyson yn golygu bod pethau wedi aros yn fy nghof, ac roeddwn i'n ystyried y darlithoedd yn gyfle i ddysgu, yn hytrach nag astudio munud olaf ar gyfer arholiadau ar ddiwedd y flwyddyn.  

Yn ogystal â'r gwahaniaethau diwylliannol ynghlwm â blwyddyn dramor, roedd y cyfle i astudio dramor yn brofiad gwych. Rydyn ni'n siarad iaith gyffredin, ond mae gwahaniaethau diwylliannol mawr rhwng Prydain ac America. Rydw i'n credu bod y profiad wedi fy helpu yn hwyrach mewn bywyd, o ran sut i ymdrin â phobl, ac roeddwn i wedi fy mharatoi'n well ar gyfer ymdrin â diwylliant busnes America. 

Gan ddychwelyd at yr Athro Ken Board. Gwnaeth Ken addysgu un modiwl yn y drydedd flwyddyn, ac ar yr adeg honno, penderfynais aros i wneud gradd meistr. Roedd y bedwaredd flwyddyn, sef y cwrs meistr, yn canolbwyntio'n fwy ar fenter busnes ac entrepreneuriaeth, gan greu syniad busnes a sut i ysgrifennu cynllun busnes. Ken oedd yn hyrwyddo'r pethau hynny. Rydw i'n credu ei fod wedi gwneud i mi sylweddoli nad oes rhaid i chi weithio i gwmni pan fyddwch chi'n beiriannydd, gallwch ddilyn eich trywydd eich hun hefyd. Nid oedd unrhyw un wedi esbonio hynny i mi. Roeddwn i wastad yn meddwl y byddwn i'n gweithio i gyflogwyr mawr.  Ar y pryd, Vodafone neu Orange oedd y cyflogwyr mawr. Roedd cwmnïau telathrebu yn awyddus i recriwtio graddedigion yn ein maes. Ond roedd clywed Ken yn dweud y gallen ni ddechrau ein cwmnïau ein hunain, mynd ar drywydd ein hunain, creu syniad a'i esblygu'n rhywbeth mawr, yn beth da. Fe wnaeth e fy annog, yn bendant. 

Datblygodd bethau ymhellach pan gynhaliodd Ken Board gystadleuaeth. Roedd wedi'i noddi gan gyn-fyfyriwr arall yn Abertawe, Syr Terry Matthews. Roedd yn rhaid i ni greu cynllun busnes, a byddai'r cynllun buddugol yn ennill £1,000. Lluniais gynllun busnes, creu syniad a'i gyflwyno. Roedd sôn mai fi oedd yr unig berson a gyflwynodd gynllun, ond dydw i ddim yn gwybod a oedd hynny'n wir neu beidio. Yn fy marn i, mae hynny'n golygu mai fi enillodd, ond dydw i ddim yn cofio cael y £1,000. Yn y pen draw, y wobr wirioneddol oedd bod y syniad wedi cael ei drosglwyddo i adran fasnacheiddio'r Brifysgol. Roedden nhw'n ystyried syniadau ac yn eich helpu i'w datblygu'n fusnes go iawn. Dechreuon ni ar y trywydd hwnnw cyn sylwi efallai bod rhai problemau o ran eiddo deallusol ynghlwm â’r cynnyrch. 

Rydw i'n credu y dylai datblygu/cynllunio busnes gael ei addysgu'n gynt - ar yr adeg hon, dim ond y bobl a oedd wedi aros i wneud gradd meistr a gafodd y cyfle i ddysgu amdano.  Roeddwn i'n meddwl efallai fy mod eisiau dechrau fy musnes fy hun rywbryd, ond roeddwn i hefyd yn cydnabod pwysigrwydd gweithio mewn cwmni er mwyn dysgu ychydig cyn i chi ddechrau eich busnes eich hun. 

Fy ngham cychwynnol ar ôl graddio oedd mynd i weithio i rai cwmnïau er mwyn casglu syniadau a gweld sut roedden nhw'n gweithio cyn mynd ar drywydd fy hun. Fy swydd gyntaf oedd gweithio i gwmni cyfrifiaduron yn Basingstoke, ac roedd hynny'n ychydig o sioc, yn rhannol oherwydd ei leoliad. Wrth symud o Abertawe, gyda'r holl leoedd awyr agored, y syrffio ac ati, sylweddolais nad oeddwn i wir yn hoffi byw mewn dinas neu ardal faestrefol. Yna, roedd gweithio o 9am tan 5pm yn sioc hefyd! Dyma rywbeth sy'n aml yn sioc i bobl ar ôl astudio am bedair blynedd! Ond roedd yn brofiad gwerthfawr, er ei fod ychydig yn ddiflas! Ar ôl treulio ychydig yn fwy na blwyddyn yn Basingstoke, ffoniodd Ken fy rhieni i ofyn beth oeddwn i'n ei wneud ac os oeddwn eisiau dychwelyd i Abertawe er mwyn bod yn rhan o ddechrau busnes newydd yr oedd ef yn rhan ohono. Ar ôl cyfarfod cychwynnol a sgwrs dros frecwast yn Verdis, gwnes i achub ar y cyfle i ddod yn ôl i Abertawe a dechrau adeiladu prototeipiau a bod yn rhan o fusnes newydd heb orfod cymryd unrhyw risg ariannol fy hun. Roedd yn eithaf cyffrous. 

Cwmni o'r enw Enfis oedd hwnnw. Sefydlwyd Enfis yn sgîl ceisio creu systemau goleuo LED at ddibenion meddygol, er mwyn adnewyddu croen i ddisodli laserau gyda'r posibilrwydd o greu dyfeisiau y gellir eu defnyddio i gael triniaeth yn y cartref. Nid yw'r un rheoliadau yn bodoli ar gyfer defnyddio LED o gymharu â defnyddio laser. Gallwch drin eich rhychau eich hun neu ysgogi colagen o'ch cartref yn hytrach na gorfod mynd i glinig arbenigol. 

Dyma oedd fy mhrofiad go iawn cyntaf o olau LED. Roeddwn i'n gwybod beth oedd LED a sut mae golau LED yn gweithio a sut i'w rheoli nhw. Ond roedd yn rhaid i mi ddysgu llawer yn gyflym am dechnoleg LED yn ystod y misoedd cynnar hynny, gan geisio canfod yr atebion gorau ar gyfer yr hyn roedden ni'n ceisio ei gyflawni. Tyfodd Enfis o fod yn gwmni meddygol yn unig i ddatblygu systemau LED ar gyfer ystod eang o gwmnïau gan gynnwys Philips ac Osram, o oleuadau theatr, goleuadau teledu, halltu deintyddol, ac etc. Roedd cynifer o bethau gwahanol yr oedd Enfis yn eu datblygu. Unedau ar gyfer hyn a phrototeipiau ar gyfer hynny, ac roeddwn i'n rhan o'r rheini i gyd. Ond yng nghefn fy meddwl, roeddwn i bob amser yn gwybod fy mod i eisiau gwneud rhywbeth i fy hun yn y pen draw, ond doeddwn i ddim yn gwybod beth. 

Ar yr un adeg â gweithio i Enfis, roeddwn i hefyd yn hoff iawn o gychod. Roeddwn i wrth fy modd yn tonfyrddio, yn sgïo dŵr neu’n hwylio ar gychod. Roeddwn i'n meddwl gydag effeithiolrwydd Deuodau Allyrru Golau, heb unrhyw rannau y gellir eu torri ynddo, y byddai hyn hefyd yn berffaith i weithio ar gwch. 

Ond doeddwn i ddim wedi gweithio allan yn iawn beth i'w wneud ag e ar gwch eto – pa ran o oleuadau'r cwch fyddai'n elwa fwyaf o Deuodau Allyrru Golau a ble roedd y bylchau yn y farchnad. Daeth y syniad hwnnw pan es i ar wyliau i Wlad Groeg. Roeddwn i wedi llogi cwch bach gyda fy nghariad ar y pryd, ac fe wnaethon ni angori mewn cilfach; roedd yr haul yn machlud, ac roedd hi'n noson hyfryd. Dw i'n ei chofio'n dda. Roedd ffrindiau eraill gyda ni, ac roedden ni i gyd wrth ein boddau'n yfed cwrw ar gefn y cwch. Yna, daeth cwch mwy draw, gollwng angor, a throi goleuadau tanddwr ymlaen. Edrychon ni i gyd draw atynt a syrthiodd ein genau. Roedd yn anhygoel oherwydd bod y goleuadau wedi creu'r effaith fel petai pwll nofio enfawr o amgylch cefn y cwch. Roedd pawb yn neidio oddi ar gefn y cwch ac yn cael amser gwych mewn pwll nofio o olau. Meddyliais i “Mae’n rhaid i mi ddarganfod sut maen nhw’n gweithio”. Neidiais oddi ar ein cwch a nofio draw i weld sut roedd yn gweithio. Roeddwn i'n gwybod ar unwaith, er mor dda ag yr oedd, y gallwn i wneud llawer gwell na'r hyn roeddwn i'n weld. 

Dyna oedd y foment fawr ac i mi weld y goleuni- os esgusodwch y chwarae ar eiriau. Roeddwn i'n berffaith. Mae Deuodau Allyrru Golau yn gwbl addas ar gyfer hyn oherwydd does dim rhannau i’w torri. Maent yn para amser hyd oes. Maen nhw'n fwy effeithlon i'w rhedeg na thechnoleg halogen, o beth yr oeddwn i'n gallu gweld eu bod nhw'n ei defnyddio. Felly, ni fyddai'n rhaid i chi newid y bylbiau bob 100 awr neu fwy. Ac wrth gwrs, trwy ddefnyddio Deuodau Allyrru Golau tonfeddi gwahanol gallech chi hefyd newid y lliwiau. Dim ond golau gwyn oedd yr holl oleuadau ar y cwch hwn yr oeddem yn edrych arno. Roeddwn i'n niwsans llwyr am weddill y gwyliau hynny.  Roeddwn i eisiau mynd yn ôl adref a dechrau chwilio ar Google i weld pwy sy'n ei wneud neu a oes unrhyw un eisoes yn ei wneud gyda thechnoleg LED a faint maen nhw'n ei werthu a'r holl bethau hynny er mwyn i mi allu dechrau ar gynllun busnes. 

Sut beth oedd y profiad yn y dyddiau cynnar o fentro a phenderfynu cychwyn eich busnes eich hun? 

Mae yna bob amser bethau cadarnhaol a negyddol ond yn y dyddiau cynnar iawn, cyllid oedd y cyfan. Sut oeddwn i'n mynd i ariannu hyn? Talu am brototeipiau, marchnata ac ati. Roedd gen i fos deallus iawn, Sean, ac roedd e’n gwybod fy mod i eisiau dechrau ar fy mhen fy hun ryw ddydd, felly roedd e’n gefnogol iawn. Rhoddodd ychydig o arweiniad i mi yn y camau cynnar ond yn y pen draw fe helpodd fi hefyd i ddod o hyd i fy mhartner busnes, Eifrion Evans. Fe wnaethon ni, Eifrion a fi, gwrdd a dod ymlaen yn dda o'r cychwyn cyntaf, yn rhannol oherwydd ei fod yn hoff iawn o gychod fel fi, ond roedd e hefyd yn gallu gweld potensial y syniad hwn. Cytunon ni, gyda blynyddoedd o brofiad masnachol a gwerthu Eifrion, y byddai ef yn gofalu am yr agweddau hynny gan adael i mi ganolbwyntio ar syniadau am y cynnyrch. Roedd yn bartneriaeth perffaith. Wrth weithio gydag Eifrion hefyd daeth hwb mawr ariannol i helpu i gychwyn y busnes. 

Yn y camau cynnar, pan fyddwch chi'n cynllunio faint o arian bydd ei angen arnoch chi ar gyfer prototeipiau, faint bydd ei angen arnoch chi ar gyfer sioeau masnach (sy'n anhygoel o ddrud), faint bydd ei angen arnoch chi ar gyfer patentau, ac ati, rydych chi'n sylweddoli, bydd hyn yn costio cryn dipyn. Roeddwn i mewn sefyllfa ffodus ar y pryd lle nad oedd gen i wraig na theulu i'w bwydo, dim ond fy hun i ofalu amdano. Felly fe helpodd hynny oherwydd roedd y risg i gyd arna i. Roeddwn i'n gwybod, pe bai'n methu, y gallwn i fynd yn ôl a chael gwaith eto. Doedd dim rhaid i mi. Ond roedd pethau'n dynn iawn. Wnaethon ni ddim talu llawer i ni'n hunain o gwbl mewn gwirionedd. 

Oedd yna adeg pan oeddech chi'n teimlo ei bod hi'n bwysig neu'n anodd dod o hyd i'r arian? 

Oedd, roedd yna adegau, nid yn unig o'r ochr ariannol, ond o oresgyn heriau datblygu cynnyrch. Rydych chi'n meddwl, sut ydyn ni'n mynd i ddatrys y broblem hon? Os bydd rhywun yn eich herio gyda phroblem neu os oes angen i chi wneud rhywbeth os ydych chi am dorri trwyddo i'r farchnad honno, rydych chi'n cwestiynu'ch hun, a yw'n werth y straen? Roedd rhai o'n prototeipiau cynnar iawn yn methu ymhen ychydig wythnosau o gael eu profi, a doeddwn i ddim yn deall pam eu bod nhw'n methu. Nid oedd y sêl o amgylch y lens yn dal. Roedd y goleuadau'n ddiogel, ond roedd yr electroneg yn gwlychu, dydy hyn ddim yn beth da! Doedden ni ddim eisiau i gwsmeriaid orfod ffonio i ddweud, “wel, mae'n rhaid codi'r cwch allan o'r dŵr nawr, a phwy sy'n talu am hynny?” Mae cychod yn ddrud i'w codi allan o'r dŵr. Dyna pryd rydych chi'n sylweddoli bod yn rhaid i chi alw am gymorth proffesiynol. Fe wnaethon ni ddod o hyd i arbenigwr gludyddion mewn prifysgol arall, a ddaeth i'n helpu i ddewis gludydd mwy priodol a datblygu proses i'w defnyddio yn y seliau yn ein lensys. Rydyn ni wedi defnyddio'r un glud a'r un broses nawr ers 18 mlynedd. Daeth yr arbenigwr gludyddion hwnnw'n adnabyddus i ni fel Gary y Glud. 

Roedd amser arall pan oedd yn rhaid i ni gael yr hyn a elwir yn gymeradwyaeth math Lloyd's ar gyfer y goleuadau. Mae hyn yn golygu eu bod yn rhoi ardystiad i chi i ddweud bod eich goleuadau'n ddiogel i'w defnyddio. Dywedon nhw wrthym fod yn rhaid i ni gyrraedd safon EMC (Safonau Ymyrraeth Magnetig Trydanol) llawer llymach na'r safon flaenorol yr oeddem yn meddwl y byddai'n rhaid i ni ei chyflawni. Gyda llaw, doedd y safonau hyn ddim yn cael eu cymhwyso'n gyffredinol i'n cystadleuwyr. Felly, roedden ni'n cwestiynu pam roedd y safon uchaf yn cael ei chymhwyso i ni ac nid i neb arall? Chawson ni erioed ateb i hynny mewn gwirionedd, ond penderfynon ni ei gymryd fel peth cadarnhaol oherwydd roedden ni'n gwybod, pe gallem ni gyrraedd y safon, y byddai hynny'n bwynt gwerthu a fyddai'n ein rhoi ni uwchlaw'r gystadleuaeth. Ni yw'r unig rai i gyflawni hynny. I ddechrau, roedd yn teimlo mor annheg, doedden ni ddim yn gallu gweld pam roedd yn rhaid i ni ei wneud pan nad oedd yn rhaid i'n cystadleuwyr. Ond, pe na bydden ni'n gwneud hynny, fydden ni ddim wedi gallu gwerthu ein goleuadau i'r byd cychod hwylio mawr. Felly, penderfynon ni fynd amdani a gwneud yn siŵr bod y goleuadau'n cyrraedd y safon uchaf hon a gwybod ein bod ni'n well na'r cystadleuwyr.  

Roedd ffocws yn allweddol wrth symud ymlaen gyda'r busnes. Dyna gyngor ddysgais i gan Enfis. Roedd Enfis yn gwmni gwych ond roedd ef wedi gwasgaru ei adnoddau ar draws yr holl sectorau hynny. Pe bai'r cwmni wedi canolbwyntio ar un peth, dwi'n meddwl byddai ef wedi bod yn llwyddiant go iawn. Mae pob un o'r pethau roedd y cwmni hwn yn gweithio arnyn nhw wedi datblygu i fod yn llwyddiant mawr i bobl eraill. Mae yna demtasiwn yn y dyddiau cynnar, pan rydych chi'n datblygu prosiect, i feddwl am y syniad nesaf o hyd felly mae ffrindiau neu bethau newydd trawiadol yn gallu newid eich meddwl yn hawdd. Ond os gallwch chi ganolbwyntio ar eich pwnc yn ddigon hir i droi hynny'n llwyddiant cyn i chi wneud pethau eraill, byddwch chi'n llwyddo. 

I ni, goleuadau tanddwr oedd yn bwysig. Doedd pobl ddim yn deall yr angen am oleuadau tanddwr.  Mae rhai agweddau ar ddiogelwch ond, yn gyffredinol, mae'n addurniad hwyl sy'n ychwanegu at atyniad y cwch. Yn eithaf aml, byddai pobl yn dweud, "pam nad ydych chi'n gwneud goleuadau llywio, pam nad ydych chi'n gwneud chwiloleuadau neu sbotoleuadau?" ac maen nhw i gyd yn bethau da i ymgymryd â nhw. Ond penderfynon ni wneud goleuadau tanddwr. Roedd elw da, roedd cyfleoedd da ac roedden ni'n bell o fod yn arweinwyr yn y farchnad yn y dyddiau cynnar ond gwnaethon ni ganolbwyntio nes ein bod ni'n arweinwyr yn y farchnad ac yna'n unig gwnaethon ni ddechrau ystyried meysydd eraill o ran goleuadau cychod.

Sut mae'n teimlo nawr eich bod chi wedi gwerthu'r busnes i Garmin? Ydy hi'n teimlo'n rhyfedd i gamu'n ôl o rywbeth rydych chi wedi'i adeiladu a rhoi llawer o'ch ymdrech iddo? 

Mae'n teimlo'n rhyfedd ond mae llai o straen. Dyna'r ochr gadarnhaol. Mewn gwirionedd, roeddwn i'n eithaf cyffrous i werthu oherwydd, o'n cymharu ni â chwmnïau eraill, roedd ein tîm ni yn Abertawe'n fach. Roedd gennyf bob amser syniadau yng nghefn fy meddwl am sut gallwn ni wneud pethau, neu bethau hoffwn i eu harchwilio. Mae'n fwy dichonadwy gwneud hynny ar ôl i ni ymuno â Garmin oherwydd bod tîm mawr arall o beirianwyr a thîm gwerthu mawr i'n helpu ni i ddatblygu pethau. 

Mae'n rhyfedd nad ydw i’n gwneud hyn dros fy hun mwyach. Nawr, dwi'n gweithio i bobl eraill yn Garmin ac yn datblygu syniadau ar y cyd â nhw. Ond yr hyn sy'n fy ngwneud i'n gyffrous o hyd yw fy mod i'n berchen ar y cynnyrch gorau a dwi'n gallu cyflwyno rhywbeth does neb arall yn ei wneud.  Dyna rywbeth sy'n ein gwneud ni'n falch.  Bod y gorau bob amser a chreu brand premiwm. 

Ydych chi'n meddwl bydd Garmin yn dechrau chwilio am gymwysiadau newydd neu a fydd y cwmni'n canolbwyntio ar y deuodau allyrru golau gwreiddiol i gychod? 

Dwi'n credu bod potensial enfawr yn y farchnad ar gyfer sectorau gwahanol. Mae Garmin yn gryf iawn yn y sector morol, ond mae ef hefyd yn gweithio mewn marchnadoedd eraill. Mae'r holl dimau yn Garmin yn llawn cyffro bod Garmin wedi caffael cwmni goleuadau. Yn ein hwythnos gyntaf yn Garmin, ces i e-bost oddi wrth dîm. Alla i ddim dweud wrthych chi beth oedd y tîm yn ei ddatblygu, ond roedd e'n rhywbeth y tu allan i'n cwmpas ni. Roedd y tîm hwnnw newydd gael gwybod bod Garmin wedi caffael cwmni goleuadau a gwnaeth y tîm gysylltu â ni i ofyn am gymorth ac roedd hi'n hyfryd cael rhoi help hefyd. 

Oes adeg ddiffiniol ar hyd y daith gyfan yn eich tyb chi? 

Mae yna ychydig, siŵr o fod, ond roedd dod o hyd i'n gwerthwr Americanaidd cyntaf yn foment fawr. Cwmni o'r enw SeaWide. Roedd y deliwr wedi mynd i weld ein cystadleuwyr. Roedd wedi dod i Ganolfan Metstrade, sef sioe fasnach fawr yn Amsterdam. Roedd bwth bach gennyn ni ar y pryd. Roedd ein cystadleuwyr yn arweinwyr yn y farchnad ac roedd bwth mawr crand gyda nhw. Mae yna stori sy'n dweud bod y perchnogion wedi bod allan y noson gynt ac wedi meddwi gymaint fel nad oeddent yn gallu cyrraedd y stondin y bore canlynol a gwnaethon nhw golli'r cyfarfod. Felly, daeth cynrychiolwyr SeaWide aton ni oherwydd eu bod nhw'n chwilfrydig. Roedden ni'n gwmni goleuadau tanddwr arall ac roedden nhw'n gallu gweld, yn eu geiriau nhw, ein bod ni'n cynnig "trap llygod gwell". Yn y bôn, cynnyrch gwell na chynnyrch y cystadleuwyr. Ta waeth, cynigion nhw fynd â ni allan am bryd o fwyd y noson ganlynol a gwnaethon ni drafod ymhellach. Roedd y pryd o fwy hwnnw, dwi'n cofio, yn costio mwy na'r car roeddwn i'n ei yrru ar y pryd. Roeddwn i'n meddwl, nefoedd, gobeithio eu bod nhw'n mynd i dalu amdano. A dwi'n cofio edrych at fy mhartner busnes a meddwl, "ydyn ni'n cael ein twyllo"? Pan roddwyd y bil i ni, roedd e'n dweud, gan roi llaw ar fy nghoes o dan y bwrdd, "Mae'n iawn, paid poeni. Dyn ni'n gallu talu am hwn.” Ond, roedd hi'n iawn yn y diwedd oherwydd daethon nhw'n bartneriaid i ni yn America. Roedden ni'n gyd-berchen ar Lumishore USA, felly llwyddon ni i sefydlu swyddfa gwerthu a dosbarthu yn Florida. Aeth pethau'n dda iawn ar ôl hynny. 

Roedd moment bwysig arall yn Sioe Fasnach Metstrade hefyd tua phedair neu bum mlynedd yn ddiweddarach. Mae dwy brif neuadd yn Sioe Mets. Mewn gwirionedd, mae llawer o neuaddau, ond mae Neuadd Diwydiant Morol Hamddenol, sydd ar gyfer cychod hyd at faint penodol ac yna mae Neuadd y Cychod Hwylio Mawr, sydd ar gyfer cychod sy'n costio mwy na £50 miliwn neu £100 miliwn. Llawer o arian! Un flwyddyn, penderfynon ni fynd i archwilio neuadd y cychod hwylio mawr i weld sut brofiad oedd hynny. Felly, symudon ni ein stondin i fanno un flwyddyn i weld a oedd hynny'n gwneud mwy o synnwyr. Roedden ni'n dangos ein cynhyrchion, a oedd i gyd wedi'u dylunio ar gyfer cychod morol hamddenol ac roedden nhw i fod i gael eu ffitio i dwll a ddriliwyd i'r cwch (cwch gwydr ffibr fel arfer) a'u selio o'r tu allan. 

Ta waeth, roedden ni ar y stondin a daeth y cwsmer cyntaf draw a dweud "Ydych chi'n gwneud goleuadau wedi'u weldio i mewn?” a dywedais i “nac ydw, dwi ddim yn gwybod beth ydyn nhw”. Yn ddiweddarach ar yr un diwrnod, daeth cwsmer arall draw a gofyn, "ydych chi'n gwneud goleuadau wedi'u weldio i mewn"? Felly, meddyliais i fod rhaid i fi ddechrau ymchwilio i oleuadau wedi'u weldio i mewn. Erbyn y pedwerydd cwsmer, hynny yw, diwedd y diwrnod cyntaf, dywedais i, “ydyn, dyn ni'n gwneud goleuadau wedi'u weldio i mewn!” 

Roeddwn i wedi bod yn brysur yng nghefn y bwth yn ymchwilio i oleuadau wedi'u weldio i mewn. Yr un dechnoleg yw hi mewn gwirionedd, ond bod rhaid newid y cês a'i weldio yng nghorff y llong. Doedd dim clem gyda ni. Roedden ni yn y neuadd heb wybod bod gennyn ni'r cynnyrch anghywir ar gyfer y farchnad. Ond, wedi'r cyfan, oherwydd ein bod ni mor fach, gallen ni ymchwilio i hynny, penderfynu beth oedd angen ei newid a gwneud hynny'n eithaf buan. Roedden ni’n llenwi'r ddalen ddata ac yn ceisio printio pethau i roi blas i bobl ar sut olwg fyddai ar ein golau wedi’i weldio. Yna, erbyn diwedd y sioe, ar y trydydd diwrnod, cawson ni ein harcheb gyntaf. Roeddwn i mewn ychydig o banig, dywedais i wrth fy mhartner busnes Eifrion, hoffwn i wneud ychydig mwy o ymchwil am hyn cyn i ni gymryd unrhyw archebion. Meddai: "Iawn, paid â phoeni. Maen nhw'n frwdfrydig, maen nhw eisiau gwneud archeb, ond gwna i roi pris uchel iawn arno i'w wneud yn rhy ddrud." 

Beth bynnag, dyma ni'n cael yr archeb y diwrnod nesaf, ond roedd y gwerth yn ddigon drud i ni ddweud, oce, rhowch y gorau i bopeth, rydyn ni’n mynd i wneud i hyn weithio. Felly dyna wnaethon ni. Mae'r farchnad cychod hwylio mawr yn farchnad gref iawn i ni.

Fel rhywun sy'n caru cychod, mae'n rhaid bod hynny wedi bod yn brofiad gwych, gwerthu eich arloesedd mewn cychod hwylio mawr , ac yna gweld lluniau ohonyn nhw o amgylch y byd? 

Oedd, ond oherwydd bod perchnogion cychod hwylio mawr yn tueddu i fod yn bobl breifat iawn, mae'n rhaid i ni arwyddo NDA. Felly, allwn ni ddim trafod y prosiectau penodol rydyn ni’n gweithio arnyn nhw. Mae ein goleuadau ar rai o gychod hwylio mwyaf y byd, wedi'u hadeiladu yma yn Abertawe. Gallwch ddewis o'r pum person mwyaf cyfoethog sy'n berchen ar gwch hwylio mawr, a gwybod eu bod yn cynnwys ein goleuadau ni. 

Pa gyngor byddech chi'n ei roi i ddarpar entrepreneuriaid am y risgiau o ddechrau eich busnes eich hun? 

Mae pethau'n gallu mynd o chwith ar adegau. Ond mae'n rhaid i chi fynd y filltir ychwanegol i wneud yn siŵr eich bod yn eu cywiro; cymryd cyfrifoldeb. Mae'n hawdd dweud ei fod allan o warant, neu roi eich pen yn y tywod. Ond, y rhan fwyaf o'r amser, os ydych chi'n mynd y ffordd arall, ac yn wynebu'r broblem, gallwch ei throi'n llwyddiant. Os yw pobl yn gwybod eich bod chi'n cymryd cyfrifoldeb neu eich bod yn gwybod bod problem i'w datrys, yna dyna i gyd maen nhw eisiau ei wybod. 

Mae ffocysu’n wers a oedd ar goll yng nghamau cynnar fy ngyrfa ac yn rhywbeth y penderfynais ei ddysgu gyda Lumishore. Rhaid i chi gadw ffocws drwy’r amser. 

Ond mae rhywbeth arall hefyd: Sylweddolais hyn yn fuan iawn, a'r peth hynny yw adnabod eich terfynau. Roedd gen i arbenigedd mewn datblygu cynhyrchion a syniadau. Ac roeddwn i hefyd yn sylweddoli nad oeddwn i'n deall digon am hysbysebion, gwerthiannau, marchnata, ac er i mi geisio dysgu'r pethau hynny drwy lyfrau, does dim modd i chi ddysgu popeth i'ch hun. Os ydych chi'n cydnabod nad oes gennych y sgiliau yn y meysydd hynny, ymunwch â rhywun sy'n meddu arnyn nhw. 

Mae cynifer o agweddau ar fusnes. Does dim angen i chi fod yn arbenigwr ym mhob un ohonyn nhw. Mae'n rhaid i chi gydnabod nad ydych chi'n arbenigwr ymhob un, a cheisio cymorth pan fydd ei angen arnoch chi. Oherwydd, os nad ydych chi'n gwneud hynny, fyddwch chi ddim yn goroesi, neu fyddwch chi ddim yn gwneud y gwaith gorau posib.