An aerial view of Singleton Campus and the bay opposite
Yr Athro Tess Fitzpatrick

Yr Athro Tess Fitzpatrick

Professor Emeritus (Humanities and Social Sciences)
Faculty of Humanities and Social Sciences

Rhif ffôn

+44 (0) 1792 513270
Ar gael ar gyfer Goruchwyliaeth Ôl-raddedig

Trosolwg

Dyfarnwyd rôl Athro Emerita (Ieithyddiaeth Gymhwysol) i Tess Fitzpatrick yn 2026. Yn ystod ei chyflogaeth ym Mhrifysgol Abertawe, roedd hi'n Bennaeth yr Adran Ieithyddiaeth Gymhwysol ac yn Gyfarwyddwr y Ganolfan Ymchwil Iaith, cartref y Grŵp Ymchwil Astudiaethau Geirfaol.  Rhwng 2012 a 2017, roedd hi'n Athro Ieithyddiaeth Gymhwysol ym Mhrifysgol Caerdydd, lle bu'n arwain y Ganolfan ar gyfer Ymchwil Iaith a Chyfathrebu.

Yn wreiddiol, roedd ymchwil Tess ar brosesu geirfa yn canolbwyntio ar gaffael ail iaith a phrofi. Drwy ddatblygu methodoleg newydd ar gyfer archwilio geirfaol gan ddefnyddio ymatebion cysylltiadol, ymestynnodd ei hymchwil eirfaol i gyd-destunau gan gynnwys heneiddio, dementia a dewis geiriau mewn gofal meddygol. Profiad Tess o dirwedd ddwyieithog Cymru sy'n llywio ei gwaith, ac mae ei phrosiectau wedi cynhyrchu adnoddau arloesol ar gyfer defnyddwyr a dysgwyr y Gymraeg. Mae ei gwefan https://mental-lexicon.swansea.ac.uk yn gartref i amrywiaeth o gronfeydd data cysylltu geiriau, gan gynnwys y cyntaf o'i math yn y Gymraeg.

Bu Tess yn Gadeirydd Cymdeithas Ieithyddiaeth Gymhwysol Prydain 2015-2018. Yn 2017, dyfarnwyd Cymrodoriaeth Academi'r Gwyddorau Cymdeithasol iddi am ei gwaith mewn astudiaethau geirfaol ac ehangu ein dealltwriaeth o brosesau gwybyddol mewn dysgu ac addysg iaith. Yn 2021, derbyniwyd hi'n Gymrawd Cymdeithas Ddysgedig Cymru, ac yn 2023 dyfarnwyd Cymrodoriaeth Ian Gordon iddi gan Te Herenga Waka/Prifysgol Victoria yn Wellington.

 

 

Meysydd Arbenigedd

  • Ieithyddiaeth Gymhwysol
  • Caffael a phrosesu geirfa
  • Caffael ail iaith
  • Dysgu ac asesu iaith
  • Defnyddio dulliau ymchwil geiriadurol i gyd-destunau newydd