Coronafeirws: y diweddaraf
Golwg o’r Stryd Fawr mewn tref farchnad brysur yng Nghymru yn ystod y dydd

Yr Her
Mae bargeinion dinas-ranbarth a phartneriaethau economaidd lleol wedi bod yn declyn pwysig ym mholisi adfywio llywodraeth y DU ers 2010.  Yng Nghymru, fel yng ngweddill y DU, mae’r partneriaethau hyn wedi cael eu hariannu gan Lywodraeth y DU, ac yng Nghymru maent yn cael eu hariannu’n rhannol gan Lywodraeth Cymru a’u cefnogi ganddi.  Mae’r bargeinion dinas a’r partneriaethau hyn yn cael eu gweithredu gan gonsortia o awdurdodau lleol yn gweithio’n agos gyda’r sector preifat, a chyrff cyhoeddus eraill megis y byrddau iechyd, a Phrifysgolion.  Mae’r pedair partneriaeth yng Nghymru i gyd yn wahanol iawn eu natur, gan amrywio o:
i) ranbarth trefol dros ben ac ôl-ddiwydiannol Prifddinas Caerdydd, sydd yn cynnwys y brifddinas fywiog, Casnewydd a nifer o awdurdodau yn y Cymoedd a Sir Fynwy wledig,
ii) Dinas-ranbarth Bae Abertawe (sydd yn ymestyn draw i Sir Gaerfyrddin a Sir Benfro),
iii) Partneriaeth y Canolbarth sydd yn arbennig o wledig a
iv) phartneriaeth amrywiol y Gogledd, sydd yn cwmpasu rhanbarth gwledig dros ben, ond yn cynnwys Airbus a gorsaf ynni niwclear Wylfa.
Yr her yw ystyried y meini prawf i fesur llwyddiant y bargeinion hyn.

Y Dull
Mae Academi Morgan, mewn cydweithrediad â Sefydliad Ymchwil, Data a Methodoleg Gymdeithasol ac Economaidd Cymru (WISERD), wedi cynnal dwy gynhadledd ryngddisgyblaethol, draws-sector o bwys yn 2019.  Archwiliodd y cynadleddau fathau gwahanol o Fargeinion Dinas-Ranbarth a’u heffeithiau, yn rhyngwladol ac yng Nghymru.  Cynllunnir cynhadledd bellach ar gyfer yr hydref 2020, a fydd yn archwilio ac yn cymharu dulliau gwerthuso sydd yn integreiddio gwerth cymdeithasol neu “lesiant” yn ogystal â mesurau economaidd traddodiadol.  Yn ychwanegol, mae cyllid wedi cael ei sicrhau gan y Coleg Cymraeg i gynnal astudiaeth o agweddau pobl ifanc tuag at gyfleoedd am ddatblygu economaidd a gweithio yn rhanbarth Bae Abertawe.

Yr Effaith
Bydd y gynhadledd hon a’r ymchwil ill dau’n hysbysu gwneuthurwyr polisi a’r rheiny sy’n rhan o gyflawni prosiectau dinas-ranbarth Bae Abertawe, sut i werthuso effaith bargen y Ddinas-ranbarth a phartneriaethau.

Am ragor o wybodaeth am Fargeinion Dinas-ranbarth a Lles, e-bostiwch Dr Aled Eirug