Defnyddio gwaith ymchwil ar lif hylif (rheoleg) ar gyfer dyfais feddygol ddyfeis

Mae gwaith ymchwil ar dechnoleg haemorheolegol wedi arwain at ddyfeisio, treialu, mabwysiadu a masnacheiddio technoleg ar gyfer canfod clotiau gwaed annormal yn gynnar.

Datblygwyd y dechnoleg hon mewn ymateb i angen clinigol nad oedd yn cael ei ddiwallu am ffordd well o ganfod ymatebion clotio annormal i therapi neu glefyd. Mae'r gwaith ymchwil wedi cael effaith sylweddol ar iechyd, yr economi ac ymgysylltu â'r cyhoedd, gan gynnwys:

  • Cafodd y dechnoleg ddiagnostig newydd ei datblygu a'i threialu gyda chleifion yn ysbytai'r GIG, a sefydlwyd uned bwrpasol yn un o ysbytai'r GIG at y diben hwn.
  • Cafodd dau gwmni newydd eu sefydlu ar sail eiddo deallusol sy'n gysylltiedig â'r ddyfais hon, mae cwmni arall wedi adleoli er mwyn manteisio i'r eithaf arni, mae swyddi wedi cael eu creu a buddsoddiad wedi cael ei sicrhau, mae cynhyrchion newydd wedi cael eu datblygu a'u gwerthu, ac mae refeniw trwyddedu wedi cael ei gynhyrchu
  • Mae'r gwaith wedi cael ei fabwysiadu gan RCUK fel enghraifft o 'Ragoriaeth gydag Effaith'; wedi cael ei arddangos yn yr Amgueddfa Wyddoniaeth yn Llundain ac yn y Smithsonian yn Washington; ac wedi cael ei gynnwys mewn rhaglenni dogfen ar Channel 4 ac ar sianel Smithsonian, UDA.

Mae ein gwaith ymchwil allweddol, sy'n seiliedig ar ddyfeisio technegau rheometrig i nodweddu microstrwythur gel a hylifau cymhleth, wedi arwain at ddatblygu technoleg ddiagnostig feddygol newydd.

Cafodd y gwaith i ddyfeisio, treialu, mabwysiadu a masnacheiddio technoleg i ganfod clotiau gwaed annormal yn gynnar ei gyflawni drwy ddyfarniadau gan EPSRC, y Gymdeithas Frenhinol, yr Academi Beirianneg Genedlaethol, NIHR a NISCHR.

Mae'r dechnoleg hon yn manteisio ar y biofarciwr gweithredol newydd y gwnaethom ei ddarganfod ar gyfer strwythurau clot annormal yn y gwaed. Mae arwyddocâd y gwaith hwn fel a ganlyn:

  • Nid oes unrhyw brawf diagnostig na thechneg monitro clotiau blaenorol wedi gallu canfod ffurfiant clotiau cynnar mewn samplau o waed cyflawn ac felly ein prawf ni sy'n rhoi'r arwydd cynharaf posibl o strwythur clot annormal neu wahanol.
  • Nid oes unrhyw brawf blaenorol wedi gallu meintioli strwythur clot annormal yn uniongyrchol mewn gwaed cyflawn.

Am y tro cyntaf, gan ddefnyddio'r prawf newydd hwn, gall newidiadau i strwythur clot a gaiff eu hysgogi'n batholegol neu'n therapiwtig gael eu mesur ar samplau o waed cyflawn fel rhan o brofion ar gleifion a gaiff eu cynnal mewn theatrau llawdriniaeth, ystafelloedd triniaeth ac ar wardiau.

Mae'r dechnoleg feddygol newydd hon yn cael ei defnyddio mewn treialon mewn dau o ysbytai'r GIG fel rhan o Uned Ymchwil Biomeddygol Haemostasis bwrpasol yn un o ysbytai'r GIG sydd wedi cael £1.5 miliwn gan NISCHR.

Dechreuodd y treialon cleifion sy'n seiliedig ar y dechneg hon yn 2011. Mae'r dechneg wedi cael ei mabwysiadu'n rhyngwladol. Er enghraifft, mae Ysgol Feddygaeth Prifysgol Pennsylvania yn defnyddio'r dechneg mewn astudiaethau o thrombocytopaenia a gaiff ei ysgogi gan heparin.

Roedd y dechneg hon wedi helpu cwmni dyfeisiau meddygol (Haemair Ltd) i ennill Gwobr Diwydiant IChemE am Arloesedd a Rhagoriaeth yn 2008. Dechreuwyd masnacheiddio'r ymchwil yn 2005 drwy sefydlu portffolio eiddo deallusol sydd wedi arwain at y canlynol:

  • Adleoli un cwmni (Haemair Ltd) i Brifysgol Abertawe, sydd wedi arwain at gyflwyno a gwerthu dwy ddyfais feddygol fasnachol newydd nad oeddent ar gael yn flaenorol a sefydlu dau gwmni arall (Haemometrics Ltd a Haemaflow Ltd) sy'n defnyddio ymchwil haemorheolegol Abertawe.
  • Hyd yma, mae 17 o swyddi hynod fedrus wedi cael eu creu'n uniongyrchol yn sgil y gweithgarwch hwn, a hynny o fewn tri chwmni a'r GIG.

Mae'r Academi Beirianneg Genedlaethol wedi dyfarnu Cymrodoriaeth Menter Peirianneg i'r Athro Rhodri Williams (2012-2013) er mwyn cyflymu gwaith i fasnacheiddio'r dechnoleg canfod clotiau.

Mae ein hymchwil wedi codi ymwybyddiaeth o waith ymchwil ym maes Peirianneg, y ffordd y gellir ei ddatblygu'n fasnachol a'i gymhwyso i ofal iechyd. Mae RCUK wedi dewis yr astudiaeth achos hon fel enghraifft o Ragoriaeth gydag Effaith sy'n tynnu sylw at waith ymchwil sy'n seiliedig ar ffurfio partneriaethau â busnesau a diwydiant er mwyn sicrhau effaith economaidd a chymdeithasol.

Mae ein gwaith ymchwil wedi ymddangos mewn arddangosfeydd yn 2013 yn y Smithsonian (Washington) a'r Amgueddfa Wyddoniaeth, Llundain (a chafodd yr arddangosfa 5,208 o ymwelwyr rhwng 19-21 Chwefror 2013) ac mewn dwy raglen ddogfen ar y teledu ar dechnoleg dyfeisiau meddygol. Cafodd y cyntaf o'r rhaglenni hyn, How to Build a Bionic Man, ei darlledu ar Channel 4 am 9pm ar 07/02/2013 (cafodd y llall ei darlledu yn 2013 ar y Discovery Channel, UDA).