Mae Gemma Mckinlay’n cyfaddef nad oedd hi’n mynd i’r ysgol yn rheolaidd yn blentyn, ond roedd ei phenderfyniad i gael dyfodol llewyrchus iddi hi a’i theulu wedi golygu cwblhau BA yn y Dyniaethau ar ôl astudio’n rhan-amser am chwe blynedd drwy Addysg Barhaus i Oedolion yng Ysgol y Gwyddorau Cymdeithasol.

Ar ôl gadael addysg y wladwriaeth heb un TGAU, cwympodd Gemma, o Sir Benfro’n feichiog yn 16 oed a chael pedwar plentyn, gan gynnwys Ruby, 11 oed, a anwyd â chyflwr ar y galon a Joe, sy’n 15 oed ag awtistiaeth.

Yn 2011, yn dymuno sicrhau bywyd gwell, dechreuodd Gemma archwilio cyfleoedd ar gyfer dysgu pellach ond roedd yn rhaid iddi oroesi mwy o broblemau ar hyd y ffordd. Yn fuan ar ôl dechrau Tystysgrif Sylfaen dwy flynedd yn y Dyniaethau, darganfu Gemma fod tri phlentyn ei chwaer ar fin cael eu symud i’r system ofal. Daeth hi’n warcheidwad cyfreithiol i Leonie, Shaun a Jack, ac felly roedd hi’n gyfrifol am saith plentyn a hithau’n 26 oed.

"Roeddwn am gael pethau gwell iddyn nhw a’u gwneud nhw’n falch ohonaf i."

“Roedd bywyd yn eithaf gwael a bod yn onest” meddai Gemma, sef yr un gyntaf yn ei theulu i ymgysylltu ag addysg uwch. “I ddechrau, roeddwn yn gofidio sut byddwn yn ymdopi gyda bod yn fyfyriwr, ond nid oeddwn am i’r teulu gael ei chwalu. Roeddwn am gael pethau gwell iddyn nhw a’u gwneud nhw’n falch ohonaf i. Nid oeddwn am i’r plant fod fel fi, yn cael eu magu heb addysg na swydd. A minnau’n 26 oed, gyda 7 o blant i ofalu amdanynt, roedd hi’n anodd iawn. Rwy’n cofio cwympo i gysgu yn yr ystafell ymolchi am 4am ar ôl ceisio ysgrifennu traethawd drwy’r nos – roeddwn yn hynod flinedig!”

Mae gan ei nai, Shaun sy’n naw mlwydd oed, Syndrom Alcohol y Ffetws sy’n effeithio ar ei ymddygiad, a chafod Gemma ddiagnosis o ddysclesia a dyspracsia yn ystod ei hastudiaethau. Yn ystod y cyfnod hwn y chwalodd ei phriodas.

“Yr unig beth roeddwn erioed wedi ei eisiau oedd bod mam a dad a’r plant yn eistedd i lawr fel teulu, fel rydych yn ei weld ar y teledu.” meddai. “Rwy’n gwybod nad yw hynny’n bosib weithiau, ond dyna’r unig beth roeddwn ei eisiau, felly roedd hi’n anodd cyfaddef y byddwn innau hefyd yn ysgaru fel fy rhieni. Nid oes gan y plant fodel rôl gwrywaidd yn eu bywydau, ond gobeithio y gallaf roi hynny iddynt a’u helpu i gael bywydau cadarnhaol.”

“Ni fyddwn yn newid dim. Bywyd yw’r hyn rydych yn ei wneud ohono! Y peth gorau imi ei wneud oedd cael y plant i gyd gyda mi o dan un to. Mewn gwirionedd, roeddwn yn ymdopi’n well gyda saith yn hytrach na phedwar!”

Gemma Mckinlay ar ei graddiad.

"Roedd fy mhrofiad i ym Mhrifysgol Abertawe’n hynod gadarnhaol!"

Ar ôl sicrhau ei seremoni raddio, mae Gemma eisoes wedi pennu’r hyn yr hoffai ei gyflawni nesaf. Rwy’n bwriadu ennill fy TGAU mewn Mathemateg a Saesneg. Yn dilyn hyn, rwy’n gobeithio bod yn athrawes gynradd drwy astudio am Dystysgrif Ôl-raddedig mewn Addysg (TAR)” meddai Gemma, sydd hefyd yn rhiant-lywodraethwr yn Ysgol Harri Tudur ym Mhenfro, rôl y mae’n ei mwynhau’n fawr.

“Gallwch wneud beth bynnag rydych chi eisiau os ydych yn ddigon penderfynol! Roedd fy mhrofiad i ym Mhrifysgol Abertawe’n hynod gadarnhaol! Dyna un o’r penderfyniadau gorau rwyf wedi’i wneud erioed.”