Setiau data

Mae Adran 102 Deddf Diogelu Rhyddidau 2012 yn ychwanegu darpariaethau newydd i’r Ddeddf Rhyddid Gwybodaeth (ac yn benodol adrannau 11 ac 19) sy’n ymwneud â setiau data. Mae’r darpariaethau newydd yn ymwneud â’r ffordd mae gwybodaeth yn cael ei rhyddhau, yn hytrach na pha wybodaeth sy’n cael ei rhyddhau, ac nid ydynt ond yn ymwneud â gwybodaeth y mae’r awdurdod cyhoeddus yn ei dal fel set ddata. Maent yn ymwneud ag ailddefnyddio’r setiau data hynny y mae’r awdurdod cyhoeddus yn eu darparu wrth ymateb i gais neu o dan gynllun cyhoeddi. Os bydd awdurdod cyhoeddus yn darparu gwybodaeth sy’n set ddata a bod y sawl sy’n gwneud cais wedi datgan yr hoffai gael y wybodaeth yn electronig, rhaid i’r awdurdod cyhoeddus ei darparu mewn ffurf y gellir ei hailddefnyddio i’r graddau y mae hynny’n ymarferol bosibl.

 

Beth yw Set Ddata?

Set Ddata yw:-

Casgliad o wybodaeth sy’n cael ei dal ar ffurf electronig, pan fo mwyafrif y wybodaeth neu’r holl wybodaeth yn y casgliad -

(a)   wedi ei chael neu wedi ei chofnodi at ddibenion rhoi gwybodaeth i awdurdod cyhoeddus yn ymwneud â darparu gwasanaeth gan yr awdurdod neu gyflawni unrhyw un o swyddogaethau’r awdurdod,

 (b)   yn wybodaeth ffeithiol -

i.        nad yw’n gynnyrch dadansoddi na dehongli heblaw cyfrifo, ac

ii.        nad yw’n ystadegyn swyddogol (yn yr ystyr a roddwyd gan adran 6(1) Deddf Ystadegau a Gwasanaeth Cofrestru 2007), ac

(c)   yn dal i gael ei chyflwyno mewn ffordd (heblaw at ddibenion ffurfio rhan o’r casgliad) nad yw wedi ei threfnu, ei haddasu na’i newid yn sylweddol mewn unrhyw ffordd arall ers ei chael neu ei chofnodi.

Dyma grynodeb o’r darpariaethau:

1: Rhaid sicrhau bod setiau data ar gael mewn fformat y gellir ei ailddefnyddio i’r graddau y bo hynny’n ymarferol bosibl – mae canllawiau’r Comisiynydd Gwybodaeth yn rhoi eglurder ynghylch ystyr hyn:

 

“Mae’r Nodiadau Esboniadol i Ddeddf Diogelu Rhyddidau 2012 yn dangos bod y term “y gellir ei hail-ddefnyddio” (“capable of re-use”) yn golygu nid yn unig y dylai peiriant allu darllen y data, ond y dylai hefyd fod ar gael mewn fformat sy’n seiliedig ar safonau agored, yn hytrach na fformat perchenogol. Er enghraifft, mae taenlen sy’n cael ei rhyddhau mewn fformat CSV (gwerthoedd wedi’u gwahanu gan gomas) yn defnyddio safon agored, ond nid yw taenlen Microsoft Excel yn gwneud hynny, er bod y cynnyrch hwnnw yn cael ei ddefnyddio’n eang. Fodd bynnag, mae modd cadw taenlen Excel fel ffeil CSV.”

 

2: Os yw’r set ddata yn waith dan hawlfraint berthnasol, rhaid ei darparu o dan delerau trwydded benodol. Gwaith dan hawlfraint berthnasol yw gwaith y mae awdurdod cyhoeddus yn berchen yr hawlfraint a hawliau cronfa ddata, ac nad yw’n dod o dan hawlfraint y Goron nac yn waith hawlfraint Seneddol. Mae tair trwydded ar gael:

 

Trwydded Llywodraeth Agored (OGL)

Trwydded Llywodraeth Anfasnachol

Trwydded â Thâl

Rhaid sefydlu pwy sy’n dal yr hawlfraint cyn trwyddedu set ddata i’w hailddefnyddio, oherwydd gallai hawlfraint fod yn eiddo i drydydd parti.

 

3: Rhaid i awdurdodau cyhoeddus gyhoeddi setiau data y gwnaed cais amdanynt fel rhan o’u Cynllun Cyhoeddi.

Isod mae rhestr o setiau data y mae’r Brifysgol wedi eu datgelu o dan y Ddeddf Rhyddid Gwybodaeth. Mae’r setiau data hyn ar gael i’w hailddefnyddio o dan delerau’r Drwydded Llywodraeth Anfasnachol ar gyfer gwybodaeth y sector cyhoeddus. Os bydd angen unrhyw setiau data arnoch mewn fformat CSV neu os hoffech drafod defnyddio set ddata at ddibenion masnachol, anfonwch e-bost i foi@abertawe.ac.uk