65 Degrees North yn cyrraedd copa mynydd uchaf yr Antarctig

Cenhadaeth 65 Degrees North yw helpu wrth ailsefydlu cyn aelodau'r lluoedd arfog ag anafiadau neu broblemau iechyd drwy gynnig cyfle iddynt gymryd rhan mewn heriau anturus.

Mae tîm o arbenigwyr ymchwil o Brifysgol Abertawe wedi bod yn cefnogi 65 Degrees North yn eu her ddiweddaraf; helpu gr┼Áp o gyn-filwyr ag anafiadau corfforol a meddyliol i gyrraedd copa Mynydd Vinson yn yr Antarctig sy'n 16,000 o droedfeddi o uchder.

65 degrees north - summitTaith i "gopa gwaelod y byd"

Mae Mynydd Vinson, sy'n cael ei adnabod fel "copa gwaelod y byd", yn un o'r mannau oeraf a mwyaf anghysbell ar wyneb y ddaear ac, am 16:30 (GMT -3), ddydd Sul 15 Ionawr 2017, llwyddodd tîm o bump o 65 Degrees North i gyrraedd y copa. I gyrraedd y copa, bu'n rhaid i'r tîm ymladd gwyntoedd catabatig cryf, tymereddau a oedd yn greulon o isel oherwydd oerfel gwynt, uchder mawr a bygythiad slabiau mawr rhydd o iâ ac eirlithradau, gan lusgo slediau a oedd yn cynnwys bwyd, dillad a chyfarpar goroesi.

Mae'r tîm o bump yn cynnwys:

  • Arweinydd y tîm a'r alldaith, Richard Morgan: Cyn aelod o'r Môr-filwyr Brenhinol sy'n hanu o Gastell-nedd. Arweiniodd yr ymgais lwyddiannus gyntaf i groesi cap iâ Yr Ynys Las heb gymorth, y tro cyntaf i'r gamp hon gael ei chyflawni gan rywun trychedig; ac ef oedd arweinydd alldaith 14 aelod i ddringo Kilimanjaro er mwyn cynyddu ymwybyddiaeth o effaith anhwylder straen wedi trawma.
  • Danny: cyn aelod o'r Môr-filwyr Brenhinol y mae ei anafiadau yn sgil y rhyfel yn anweladwy. Cafodd ei ryddhau o’r lluoedd am resymau meddygol yn dilyn diagnosis o anhwylder straen wedi trawma.
  • James (Flo): cyn aelod o'r Môr-filwyr Brenhinol sydd wedi wynebu triniaeth boenus a barodd dros chwe blynedd i atgyweirio genogl wedi'i ddryllio ac anafiadau yn y cnawd ar ôl cael ei saethu yn ei wyneb yn 2009.

65 degrees north - logoYmchwilwyr o Brifysgol Abertawe sy'n cefnogi'r alldaith

Cynorthwyodd arbenigwyr ymchwil o Brifysgol Abertawe 65 Degrees North ar eu taith er mwyn sicrhau eu bod yn cael y cyfle gorau posib i lwyddo yn eu hymgais i bennu record y byd. Mae'r tîm ymchwil, sy'n cynnwys Athro Cysylltiol, Dr Liam Kilduff, wedi cynnig cymorth gyda ffitrwydd corfforol a meddyliol, gofal maethol a monitro patrymau cwsg, sydd i gyd yn ffactorau allweddol yn llwyddiant cyffredinol yr alldaith.

Mae'r arbenigwr o fri rhyngwladol ym maes dilyn trywydd anifeiliaid, yr Athro Rory Wilson o Goleg Gwyddoniaeth Prifysgol Abertawe, wedi monitro cyfradd curiad y galon aelodau'r tîm a'u lefelau straen drwy gydol yr alldaith drwy eu tagio â thag bychan a ddatblygwyd gan Dr Mark Holton.

Mae Prifysgol Abertawe wedi cydweithio'n agos â 65 Degrees North ar nifer o heriau yn y blynyddoedd diwethaf. Mae ymchwilwyr o Wyddor Chwaraeon a'r Coleg Gwyddoniaeth hefyd wedi helpu tîm i baratoi ar gyfer yr ymgais gyntaf gan unigolyn trychedig heb gymorth i groesi cap iâ 600km o hyd yr Ynys Las, er budd Help for Heroes.

65 degrees north - teamErs cwblhau'r her, meddai arweinydd yr alldaith, Richard Morgan:

"Mae cymryd rhan mewn anturiaethau heriol yn cynnig buddion sylweddol i aelodau ein lluoedd arfog anafedig a sâl, gan gynorthwyo yn eu gwellhad a'u hailsefydlu, cynyddu eu sgiliau a'u hyder a darparu cyfle iddynt oresgyn trallod a phrofi bod bywyd ar ôl anaf!"

"Mae'r berthynas â Phrifysgol Abertawe wedi bod yn allweddol i lwyddiant 65 Degrees North wrth baratoi'r timau ar gyfer ein hymdrechion, ac mae wedi gwneud gwahaniaeth uniongyrchol i allu aelodau'r tîm sy'n gadael ar alldeithiau."

65 degrees north - prince harryTywysog Harri'n llongyfarch y tîm

Mae'r Tywysog Harri wedi anfon ei longyfarchiadau personol i dîm 65 Degrees North am lwyddo i ddringo copa uchaf yr Antarctig heb gymorth.

Yn ei lythyr, ysgrifennodd y Tywysog Harri: "Llongyfarchiadau enfawr i dîm 65 Degrees North am goncro 'copa gwaelod y byd' drwy ddringo i gopa Mynydd Vinson, yr Antarctig. Drwy oresgyn anafiadau corfforol a seicolegol i ymgymryd â'r her hon, rydych chi wedi dangos i bawb, unwaith eto, bod yr eithriadol yn bosib, os yw'r ewyllys yn gryf. Gobeithio eich bod i gyd yn hynod falch o'ch cyflawniadau."

 

Ymlaen i'r her nesaf

Mae 65 Degrees North eisoes yn cynllunio eu her nesaf a byddant yn mynd â thîm o 15 cyn-filwr anafedig ar daith feicio 800km o hyd drwy'r Pyreneau ym mis Medi 2017. Unwaith eto, mae'r Athro Liam Kilduff a Phrifysgol Abertawe'n chwarae rôl sylweddol yn y prosiect hwnnw, a bydd y cyn-filwyr yn ymweld â'r Brifysgol ym mis Mai ar gyfer profion a chyflwyniadau amrywiol i'w helpu i baratoi ar gyfer yr her.

Dilynwch 65 Degrees North ar Website, Facebook, Twitter