Academydd yn ymuno ag eraill wrth fynegi barn am argyfwng presennol bwydo ar y fron yn y DU

Mae academydd o Brifysgol Abertawe wedi ymuno รข bydwragedd, ymwelwyr iechyd, paediatregwyr, ymgynghorwyr llaetha, cwnselwyr bwydo ar y fron, cefnogwyr cyfoedion, ymchwilwyr prifysgol a staff sefydliadau proffesiynol ac elusennau sy'n cefnogi teuluoedd wrth lofnodi llythyr agored yn The Lancet ar argyfwng bwydo ar y fron yn y DU.

Dr Amy BrownMae ymchwil Dr Amy Brown, o Goleg y Gwyddorau Dynol ac Iechyd,  yn archwilio'r rhwystrau cymdeithasol, diwylliannol a seicolegol niferus i fwydo ar y fron y mae mamau newydd yn eu hwynebu ac mae wedi llofnodi'r llythyr sy'n datgan: "Mae argyfwng bwydo ar y fron yn y DU, mewn gwirionedd, yn argyfwng o ran diffyg cymorth i'r mamau hynny sy'n dewis bwydo ar y fron."

Mae'r llythyr yn dilyn y gyfres ddiweddar am fwydo ar y fron yn The Lancet - yr adolygiad mwyaf cynhwysfawr o'r holl dystiolaeth ar fwydo ar y fron hyd yn hyn.

Mae'r llythyr yn gofyn i'r llywodraeth ddiogelu'r gyllideb iechyd cyhoeddus fel mater o frys. Nid yw'n ymwneud ag argyhoeddi mamau i fwydo ar y fron - mae'r rhan fwyaf o famau'n dechrau bwydo ar y fron, gyda chyfraddau dechrau tuag 80 y cant. Fodd bynnag, mae'r cyfraddau'n gostwng yn sylweddol yn ystod yr wythnosau a'r misoedd cyntaf ar ôl genedigaeth, ac mae'r rhan fwyaf o famau'n dweud eu bod wedi rhoi'r gorau i fwydo ar y fron yn rhy gynnar.

‌Meddai Dr Brown: "Mae'r llofnodwyr yn tanlinellu neges cyfres The Lancet, sef bod pawb yn gyfrifol am gynyddu cyfraddau bwydo ar y fron. Mae cynyddu nifer y babanod sy'n cael eu bwydo ar y fron yn bwysig i iechyd y fam a'r baban ac, yn y pen draw, mae'n arbed arian o ran costau gofal iechyd is ar gyfer y GIG. Felly, mae methu buddsoddi mewn cefnogi mamau newydd i fwydo ar y fron yn ymddangos yn wirion bost. Fodd bynnag, er gwaethaf negeseuon iechyd cyhoeddus sy'n argymell y dylai mamau fwydo ar y fron, nid oes unrhyw gymorth ar gael i gefnogi'r negeseuon hyn ar ôl genedigaeth y baban.

"Ar ben hyn, mae ein cymdeithas yn elyniaethus i famau newydd sy'n ceisio bwydo ar y fron, gan eu beirniadu neu godi cywilydd arnynt. Canlyniad hyn oll yw cyfraddau bwydo ar y fron isel sy'n arwain at ganlyniadau iechyd gwaeth, costau iechyd uwch ac effaith negyddol ar les y fam. Os hoffem gynyddu nifer y babanod sy'n cael eu bwydo ar y fron, mae'n rhaid i ni gefnogi, annog ac amddiffyn bwydo ar y fron ac mae gan y llywodraeth gyfrifoldeb am wneud hynny."

Mae'r llythyr yn amlygu'r strategaeth y mae'n rhaid i'r llywodraeth ei mabwysiadu er mwyn cynyddu cyfraddau bwydo ar y fron yn y DU. Dengys ymchwil o wledydd eraill sydd wedi cyflawni hyn fod angen ymagwedd amlochrog, a chyfuniad o ymyriadau. Mae'r awduron yn gofyn i lywodraeth y DU a'r cynulliadau cenedlaethol gymryd y camau canlynol:

  • sefydlu Pwyllgor Bwydo ar y Fron amlsector i lunio Strategaeth Bwydo ar y Fron genedlaethol
  • mae'n rhaid i’r holl leoliadau mamolaeth a chymunedol fodloni safonau Ystyriol o Fabanod, yn unol â chanllawiau NICE
  • mae'n rhaid i holl famau'r DU dderbyn cymorth medrus, yn seiliedig ar dystiolaeth, i fwydo ar y fron, yn unol â chanllawiau NICE
  • diogelu'r gyllideb iechyd cyhoeddus ar gyfer gwasanaethau ymwelydd iechyd cyffredinol a chymorth i fwydo ar y fron
  • deddfu yn y DU i weithredu'r Côd Rhyngwladol ar Farchnata Amnewidion Llaeth y Fron yn llawn, gan wahardd hysbysebu fformiwla diddyfnu
  • mynnu bod cyflogwyr yn darparu seibiannau i ganiatáu i famau fwydo ar y fron neu i odro'r fron yn y gwaith

 Baby feeding research Mae adroddiad The Lancet yn disgrifio'r buddion iechyd hirdymor sy'n deillio o fwydo ar y fron, hyd yn oed mewn gwledydd mwy cyfoethog megis y DU. Mae bwydo ar y fron yn helpu i amddiffyn babanod rhag dolur rhydd, afiechydon anadlu a'r glust, enterocolitis madru, syndrom marwolaeth sydyn babanod, ac mae'n lleihau'r tebygolrwydd o ordewdra a diabetes yn ddiweddarach yn eu bywydau. Mae hefyd yn helpu i amddiffyn mamau rhag canser y fron a'r ofari a diabetes.

Dywedodd hefyd fod cyfraddau isel o fwydo ar y fron mewn gwledydd fel y DU yn golygu colli biliynau o bunnoedd i'n heconomi. Yn ôl The Lancet, "mae'r colledion [o  beidio â bwydo ar y fron] yn gyfwerth â $231.4 biliwn, neu 0.53% o incwm cenedlaethol gros mewn gwledydd incwm uchel." Incwm Cenedlaethol Gros y DU yn 2014 oedd $2.5183 triliwn yn ôl ystadegau Banc y Byd a 0.53% o hyn yw $13.35 biliwn.

Ychwanega'r llythyr: "Os nad oedd hyn yn ddigon, mae mamau tlotach yn y DU yn llawer llai tebygol o fwydo ar y fron na mamau mwy cyfoethog, sy'n cynyddu anghydraddoldeb iechyd a chymdeithasol.

 

Gellir darllen y llythyr agored yn llawn yma: http://ukbreastfeeding.org/open-letter/