Prifysgol Abertawe yw’r corff diweddaraf i ddyfarnu graddau meddygol y DU

Mae ysgol feddygol Prifysgol Abertawe, a sefydlwyd i gynyddu nifer y meddygon a gaiff eu recriwtio ac sy’n aros yng Nghymru, wedi ymuno â rhestr nodedig y Cyngor Meddygol Cyffredinol (GMC) o ysgolion meddygol y DU sydd â’r hawl i ddyfarnu cymwysterau meddygol cyntaf yn y DU (PMQau).

Bydd myfyrwyr sy’n astudio ar raglen bedair blynedd lawn amser y Brifysgol mewn Meddygaeth i Raddedigion (MB BCh) bellach yn derbyn eu graddau meddygol gan Brifysgol Abertawe a chânt y cyfle i adrodd llw’r meddygon yn Gymraeg ac yn Saesneg yn rhan o’u graddio.

O 2004 ymlaen, ariannwyd Rhaglen Meddygaeth i Raddedigion Abertawe (GEP) gan Lywodraeth Cymru fel rhan o gydweithrediad rhwng prifysgolion Abertawe a Chaerdydd.  Treuliodd myfyrwyr ar y rhaglen GEP ddwy flynedd yn astudio yn Abertawe cyn ymuno â Chaerdydd am y ddwy flynedd olaf ar ei rhaglen israddedig. O 2007 ymlaen, bu’r Coleg Meddygaeth yn gweithio’n agos â Llywodraeth Cymru, Deoniaeth Cymru, Byrddau Iechyd lleol, ysbytai, sefydliadau cymunedol, myfyrwyr a’r GMC i ddatblygu Rhaglen Meddygaeth i Raddedigion (GEM) arloesol i helpu wrth gwrdd ag anghenion Cymru am fwy o feddygon ac i ddiwallu anghenion cymunedol lleol a rhanbarthol. Bu’r Brifysgol yn cynnig y rhaglen GEM newydd, sy’n bedair blynedd o hyd, ers mis Medi 2010, a bydd ei charfan gyntaf o fyfyrwyr yn graddio yng Nghynulliadau Graddio a Gwobrwyo Haf 2014 yn Neuadd Brangwyn fawreddog Abertawe. 

Meddai’r Athro Keith Lloyd, Deon a Phennaeth y Coleg Meddygaeth,: “Ers ein hadolygiad diwethaf gan y GMC, buom yn gweithio’n agos â’r GMC, ein cydweithwyr academaidd a chorff y myfyrwyr i gryfhau a datblygu ymhellach y rhaglen  GEM i gwrdd â safonau a chanlyniadau Meddygon Yfory

“Rydym wrth ein boddau ein bod wedi’n cydnabod am gyrraedd safonau caeth y  GMC mewn addysg a hyfforddiant meddygol gyda’r hawl i ddyfarnu PMQau ac edrychwn ymlaen at ddathlu pan fydd ein carfan gyntaf o fyfyrwyr yn graddio'r mis Gorffennaf hwn, yn enwedig gan ein bod yn dathlu ein degfed pen-blwydd eleni.”

Rôl y GMC yw diogelu, hyrwyddo a chynnal a chadw iechyd a diogelwch y cyhoedd drwy sicrhau bod meddygon yn dilyn safonau cywir o ymarfer meddygol, trwy gadw cofrestrau cyfredol o feddygon cymwysedig; drwy feithrin ymarfer meddygol da; drwy hyrwyddo safonau uchel o addysg a hyfforddiant meddygol a thrwy ymdrin â meddygon y mae amheuaeth ynghylch eu ffitrwydd i ymarfer mewn ffordd gadarn a theg.

I hyrwyddo safonau uchel mewn addysg a hyfforddiant meddygol, mae’r GMC yn gosod gofynion ar yr hyn y mae’n ei ddisgwyl gan raddedigion newydd ac mae’n diffinio’r safonau y mae’n rhaid i ysgolion meddygol eu cyrraedd o ran addysgu ac asesu myfyrwyr meddygol. Mae Meddygon Yfory (2009) yn amlinellu gofynion meddyg dan dair thema: meddyg fel gwyddonydd ac fel ysgolhaig, ymarferydd a gweithiwr proffesiynol.

Mae’r rhaglen Meddygaeth i Raddedigion annibynnol ym Mhrifysgol Abertawe’n unigryw yng Nghymru, ac mae ymhlith grŵp bach o raglenni astudio meddygol tebyg yn y DU.  Mae’n radd feddygol arloesol a charlam sydd ar agor i raddedigion mewn unrhyw ddisgyblaeth sydd wedi ennill, neu sy’n disgwyl ennill, gradd anrhydedd dosbarth cyntaf neu ail ddosbarth uwch neu ail ddosbarth is yn ogystal â gradd meistr neu radd uwch arall. Mae gan y rhaglen GEM un o’r carfannau blwyddyn lleiaf yn y DU, sydd felly’n galluogi dull unigol sydd wedi’i deilwra i ddysgu a chefnogi myfyrwyr, yn enwedig pan fyddant yn gwneud ymarfer clinigol.

Meddai’r Athro Judy McKimm, Deon Addysg Feddygol yn y Coleg Meddygaeth: “Ar y cyd ag arferion addysg feddygol gorau yn rhyngwladol ac yn unol â Meddygon Yfory, mae rhaglen GEM Abertawe’n ymgorffori dysgu’n seiliedig ar achosion; cyswllt clinigol o ail wythnos y cwrs; un wythnos ar ddeg o ddysgu yn y gymuned; lefel uchel o ymwneud â chleifion a nifer fawr o brofiadau clinigol ac ymchwil y mae’r myfyrwyr yn eu dewis eu hunain i ddatblygu dysgu gydol oes. 

“Mae tîm ymweld y GMC wedi pwysleisio rhai o nodweddion unigryw'r rhaglen gan gynnwys y llwybr Iechyd Gwledig ac Anghysbell mewn Addysg Feddygol (RRHIME), y Gymraeg, iechyd a diwylliant Cymru sydd wedi’u hymgorffori yn y rhaglen, Dulliau Clinigol Integredig a’r cysylltiad rhwng Abertawe a Gambia sydd â’r nod o ddatblygu dealltwriaeth a phrofiad myfyrwyr o weithio, a’u gallu i weithio, yn yr ardaloedd hynny yng Nghymru a thu hwnt sydd heb wasanaeth digonol”. 

 Meddai’r Athro Richard B Davies, Is-ganghellor Prifysgol Abertawe: “Mae Coleg Meddygaeth Prifysgol Abertawe yn un o’r ysgolion meddygol sy’n tyfu gyflymaf yn y DU, ac mae’n dathlu ei degfed pen-blwydd eleni. Rydym yn croesawu’n gynnes benderfyniad y GMC i ganiatáu iddo ddyfarnu ei raddau meddygol ei hun.

“Mae cystadleuaeth yn frwd ar gyfer y rhyw 70 o leoedd sydd ar gael bob blwyddyn ar y rhaglen hon, a denir ymgeiswyr ardderchog. Mae’r dilysiad hwn gan y GMC yn rhoi hwb i’n llwybr i fyny, a’n huchelgais i ddod yn un o 200 o brifysgolion gorau’r byd erbyn 2020.”

Am fwy o wybodaeth am y GMC, ewch i http://www.gmc-uk.org/education/undergraduate/awarding_bodies.asp ac am fwy o wybodaeth am raglen Meddygaeth i Raddedigion Prifysgol Abertawe (GEM) ewch i http://www.swansea.ac.uk/undergraduate/courses/medicine/mbbchgraduateentrymedicine/.