25 mlynedd o Adsefydlu Wynebol yn Ne Cymru a’r DU

Bydd seminar yn nodi 25 mlynedd o adsefydlu wynebol yn cael ei chynnal yn Sefydliad Gwyddorau Bywyd (Adeilad ILS2) Prifysgol Abertawe’r wythnos hon.

Bum mlynedd ar hugain yn ôl, Adrian Sugar, Llawfeddyg Genol-wynebol Ymgynghorol yn Ysbyty Treforys, Abertawe (a oedd yn gweithio yng Nghas-gwent bryd honno) a’i dîm oedd y cyntaf i gyflwyno’r dechneg arloesol hon i gleifion yn y DU. Ar ddydd Gwener 21 Medi, ar ôl adsefydlu cannoedd o gleifion yn Ne Cymru, mae’r uned yn dathlu chwarter canrif o fodolaeth.

Bydd hyn yn cael ei ddathlu trwy seminar lle bydd y tîm presennol yn cael cwmni cleifion, cyn aelodau staff a gwesteion yn ogystal â thîm llawfeddygol a phrosthetig o Ysbyty Prifysgol Sahlgrenska yn Gothenburg yn Sweden a oedd yn allweddol wrth arwain y tîm yn eu hachosion cyntaf. Bydd yr Athro Anders Tjellstrom a Dr Kerstin Bergstron yn annerch y cyfarfod ac yn ymuno â phobl eraill wrth edrych ymlaen at ddatblygiadau newydd yn y maes hwn.

Mae pobl wedi bod yn gwisgo rhannau artiffisial i’r wyneb (prosthesisau wynebol) megis clust, llygad neu drwyn ers sawl canrif ac wedi dibynnu ar ludion annibynadwy neu hyd yn oed sbectol i’w dal yn eu lle.

Yn dilyn ymchwil gynnar yn Sweden, datblygodd yr Athro Per-Ingvar Brånemark y dechneg ‘integreiddio esgyrn’ lle mae asgwrn yn tyfu o gwmpas mewnblaniad o fetel titaniwm wedi’i osod yn yr asgwrn, sy’n ei ddal yn gadarn. Arweiniodd y gwaith hwn nid yn unig at ddatblygu mewnblaniadau deintyddol sydd bellach ar gael ym mhedwar ban byd, ond hefyd at ddefnyddio mewnblaniadau tebyg i ddal rhannau wynebol o silicon, gan alluogi cleifion i gael y rhyddid i fyw bywyd normal heb ofni colli rhan o’u hwyneb.